پیشنهاداتی برای مجتمع های گلخانه ای

 پیشنهاداتی برای مجتمع های گلخانه ای:

با توجه به بیان مشکلات ذکر شده در بهره برداری مطلوب از مجتمع های گلخانه ای احداث شده ،در ادامه بحث به ذکر پیشنهادات وراهکارهایی جهت بهره برداری از مجتمع های در حال احداث می پردازیم :

1) اولین راه تقسیم اراضی در یک مجتمع گلخانه ای  به قطعات کوچک  و تحویل هر قطعه به یک بهره بردار است  که تا کنون نیز در اکثر مجتمع های گلخانه ای  احداث شده به همین صورت عمل شده  وقبلا” به ذکر مشکلات به وجود آمده  در این شکل بهره برداری پرداختیم .

2) با توجه به اینکه برای تولید محصولات گلخانه ای در مجتمع های در حال احداث  نظام بهره برداری  شرکت تعاونی تولید روستایی ، تعریف شده است  با استفاده از قوانین ، اساسنامه وآئین نامه های مربوط به این شرکتها  می توان شکل واگذاری اراضی  به فارغ التحصیلان ، احداث گلخانه ها ، تولید محصول و …. را به نحوی تنظیم نمود  که اکثر مشکلات ذکر شده در مباحث فوق برطرف گردد ودر واقع با جلوگیری از  ایجاد سیستم خرده مالکی  در این مجتمع ها  وارائه الگوی مناسب  بهره برداری به صورت تعاونی  و با مدیریت واحد  از بروز مشکلات مشابه  مجتمع های گلخانه ای  احداث شده پیشگیری نمود .  برای توضیح بیشتر و با استفاده از مطالب ذکر شده  در بخش هزینه های یک گلخانه  استاندارد و مدرن  که تولید محصول از نظر اقتصادی  در آن مقرون به صرفه باشد  بایستی بیان نمود : از آنجاکه احداث یک واحد گلخانه3000مترمربعی حدود000/000/500/4 ریال هزینه در بر دارد و با توجه به اینکه اکثر فارغ التحصیلان بیکار رشته کشاورزی توان پرداخت چنین مبلغی را برای احداث گلخانه ندارند ، و از طرفی کم کردن هزینه های اولیه احداث گلخانه  در حدی که بعضی فارغ التحصیلان بتوانند قادر به ساخت آن باشند باعث غیر استاندارد شدن گلخانه  و بروز مشکلاتی می شوند که قبلا به آن اشاره گردید؛ بنابراین باید به دنبال راه حلی بودکه علاوه بر حفظ استاندارد درساخت گلخانه امکان اجرای پروژه مجتمع گلخانه ای را با توجه به هزینه اولیه سنگین احداث واحد های استاندارد گلخانه ای داشته باشد . پیشنهاد می شود مثلا” برای یک شرکت تعاونی تولید روستایی و مجتمع گلخانه ای که 50 نفر فارغ التحصیل کشاورزی عضو آن هستند  به جای احداث تمام واحد های گلخانه ای  به صورت همزمان ، با سرمایه گذاری مشترک  تمام اعضاء فاز اول پروژه در سطح حداقل 3000متر مربع احداث گردد و در صورت امکان اخذ وام برای فارغ التحصیلان  در حدود مبلغ 000/000/450ریال برای هر عضو می توان سطح اولین فاز پروژه را به10000مترمربع افزایش داد .اجرای چنین پروژه ای به عنوان الگوی اولیه دارای محاسن بسیاری به شرح ذیل است:

الف) با اجرای یک واحد 3000مترمربعی  وتولید محصول در آن  می توان به معایب احتمالی گلخانه احداث شده در همان ابتدای پروژه پی برد که این امر سبب میشود در اجرای فازهای بعدی مشکلات احتمالی بر طرف شده و گلخانه های کامل تر و سازگارتری  برای اقلیم مورد نظر احداث گردد.

ب)اعضای شرکت می توانند در گلخانه اولیه احداث شده آموزش ببینند  ودر زمان اجرای فاز های بعدی پروژه کارشناسان آموزش دیده مذکور به تولید در گلخانه های احداث شده بپردازند.

ج)بازاریابی محصولات تولیدی  به صورت تصاعدی و همزمان با افزایش تعداد گلخانه های احداث شده توسط اعضای شرکت انجام می گیرد واین امر سبب می شود تعدادی از ایشان در زمینه بازاریابی محصولات آموزش دیده  وبه کارشناسانی مجرب تبدیل شوند .

ذکر این نکته ضروری است که با توجه به اختلاف سلیقه های  موجود در بین اعضای شرکتها اجرای این نظام بهره برداری  و احداث گلخانه ها  با سرمایه گذاری مشترک  و مدیریت واحد  با مشکلاتی مواجه می باشد که در صورت رفع نشدن  این مشکلات وعدم وجود قوانین  و ترسیم نشدن حدود وظایف و اختیارات  اعضاء باعث بروز اختلاف در بین ایشان و عدم موفقیت پروژه در طولانی مدت می گردد .

3) با توجه به مباحث فوق می توان با ایجاد تغییرات اندکی در راه حل دوم  از بروز مشکلات بین اعضاء جلوگیری نمود.پیشنهاد می شود باتوجه به وجودراهکارمناسب دراساسنامه شرکتهای تعاونی تولیدمبنی بر ایجادگروههای تعاونی ، به طور مثال در یک شرکت که 50 نفر عضو آن هستند  با ایجاد 5 گروه تعاونی 10 نفری و اخذ وام توسط اعضای هر گروه تعاونی  به ازای هر نفر000/000/450ریال (جمعا”برای هر گروه 10 نفری 000/000/500/4ریال) اقدام به احداث یک گلخانه 3000مترمربعی برای هر گروه تعاونی نمود  که اعضای این گروه تعاونی بتوانند با همکاری یکدیگر به تولید محصول در آن بپردازند .مزیت این راهکار نسبت به راهکار دوم این است  که افراد با سلیقه های یکسان می توانند با تشکیل یک گروه تعاونی اقدام به همکاری با هم نمایند  واجباری در همکاری تمام افراد شرکت با هم نیست که این امر می تواند از بروز مشکلات مربوط  به اختلاف سلیقه اعضاء تا حد زیادی جلوگیری نماید .شرکت تعاونی تولید روستایی  در این روش می تواند  به عنوان شرکت مادر، بعضی امور مشترک از قبیل  حمل ونقل محصولات ، بازاریابی و…..را عهده دار شود و هر گروه تعاونی طبق اساسنامه ومقررات شرکت  می تواند به صورت مستقل  ودر محدوده اراضی خود اقدام به تولید محصول نموده  ودر صورت لزوم با گروه های دیگر همکاری نماید. با توجه به اینکه برای هر گروه تعاونی ذکر شده  در این مثال 10 قطعه زمین برای احداث 10 واحد گلخانه در نظر گرفته می شود (به تعداد اعضای گروه تعاونی) اعضای هر گروه می توانند بعد از احداث گلخانه 3000مترمربعی اولیه  وپس از گذشت چند سال و پرداخت اقساط مربوط به تسهیلات دریافتی اقدام به احداث گلخانه های بعدی نمایند .ضمنا” با توجه به اینکه هر گلخانه با سطح حدود 3000متر مربع نیاز مند تعدادی کارشناس ، کاردان و کارگر می باشد اعضای هر گروه می توانند در این گلخانه ها مشغول به کار شوند .

لازم به ذکر است با توجه به اینکه گلخانه های احداث شده  مذکور دارای استاندارد بالایی می باشند استفاده از پرسنل با مدرک کمتر از کارشناس یا کاردان کشاورزی در این گلخانه ها می تواند زیان های جبران ناپذیری  به تولید محصولات وارد آورده  چرا که کار کردن با تجهیزات و استفاده بهینه از سازه مدرن گلخانه و همچنین نوع پرورش محصولات با کیفیت مناسب که در این گلخانه ها تولید می شود نیازمند تخصص  و دقت نظر خاصی می باشد که مسلما”  از عهده کارگران عادی  ودارای معلومات کم خارج می باشد ، بنابر این احداث گلخانه اولیه به صورت مشترک میتواند مشکل  اشتغال اعضای گروه را نیز برطرف نماید .

4) با توجه به اینکه اکثر فارغ التحصیلان عضو شرکتهای تعاونی امکان سرمایه گذاری برای اجرای کامل پروژه مجتمع گلخانه ای را ندارند استفاده از سرمایه گذاران غیر عضو شرکت برای اجرای کامل پروژه در مدت زمان اندک می تواند به عنوان یک راهکارعملی مورد بررسی قرار گیرد .با توجه به اینکه هزینه احداث قسمتی از زیر ساختهای این مجتمع ها به صورت بلاعوض  وجهت ایجاد اشتغال برای فارغ التحصیلان کشاورزی توسط دولت پرداخت شده است پیشنهاد می شود زمین، آب و امکانات موجود به همراه زیر ساخت های احداث شده به عنوان سهم فارغ التحصیلان عضو شرکتهای تعاونی تولید  در نظر گرفته شده و با قیمت گذاری آنها،  واگذاری سهام به اعضای شرکت  به صورت مساوی انجام شود . سپس هزینه اجرای کل پروژه و احداث تمام گلخانه ها  وهزینه های اولیه  راه اندازی وتولید محصول برآورد گردیده  و با واگذاری سهام به اعضاء شرکت ودیگر افراد غیر عضو  سرمایه لازم جذب شده  و گلخانه ها در کوتاهترین زمان ممکن احداث وراه اندازی گردند.می توان در این روش اولویت ایجاد اشتغال  در گلخانه ها را برای  فارغ التحصیلان عضو شرکت  در نظر گرفت . همچنین  اعضای شرکت می توانند  با جذب سرمایه از طریق  دریافت تسهیلات  در اولویت دریافت  سهام مجتمع  به غیر از سهام مربوط به آب و زمین و زیرساختها قرار گیرند  وبا دریافت سهام مذکور سهم بیشتری از سود حاصل از تولید محصولات را  به خود اختصاص دهند.با توجه به اینکه در قوانین،اساسنامه و آئین نامه های شرکت تعاونی تولید روستایی پیش بینی جذب سرمایه صورت گرفته می توان با اتکا به این قوانین اقدام به صدور سهام به میزان لازم برای جذب سرمایه اولیه احداث مجتمع گلخانه ای نمود.

5)راهکار دیگری که می توان برای احداث تمام پروژه مجتمع گلخانه ای به صورت هم زمان  ارائه نمود این است که تمام افراد عضو شرکت با ایجاد گروه تعاونی از افراد خانواده یا دوستان  خود اقدام به جذب سرمایه گذار نمایند. به عنوان مثال  در یک شرکت با 50 نفر عضو می توان 50 گروه تعاونی به سر پرستی و نمایندگی 50 نفر عضو اولیه(فارغ التحصیلان کشاورزی)تشکیل داده، نمایندگان  گروههای تعاونی  می توانند به عنوان رابط بین شرکت تعاونی تولید روستایی و اعضای گروه خود  عمل نمایند  وبا جذب سرمایه  اعضای گروه  اقدام به احداث گلخانه ای استاندارد نموده ودر صورت لزوم برخی امور مشترک از قبیل بازاریابی و …..را به شرکت تعاونی تولید روستایی واگذار نمایند.

– مهمترین مشکلات مجتمع های گلخانه ای احداث شده برای فارغ التحصیلان کشاورزی در سطح کشور چیست؟

همانطور که قبلا” اشاره شد احداث مجتمع های گلخانه ای از چند سال پیش با هدف ایجاد اشتغال برای فارغ التحصیلان کشاورزی وتولید ثروت و افزایش بهره وری با استفاده بهینه از منابع آب و خاک در دستور کار وزارت جهاد کشاورزی  قرار گرفت وتا کنون در نقاط مختلفی از کشور این مجتمع ها احداث شده  و یا در حال احداث می باشد.طی مطالعات انجام گرفته و بررسی چند مجتمع گلخانه ای احداث شده مشخص گردید در حال حاضر تولید کنندگان این مجتمع ها  که فارغ التحصیلان کشاورزی می باشند با مشکلات متعددی در مسیر تولید محصول و فروش آن مواجه اند که در ذیل به شرح برخی از این مشکلات می پردازیم :

در مجتمع های گلخانه ای احداث شده  تا کنون ، زمین مجتمع به قطعات کوچکی تقسیم گردیده و هر قطعه در اختیار یک بهره بردار(فارغ التحصیل کشاورزی ) قرار گرفته که در آن گلخانه ای احداث نماید. (در حدود 1500 تا 2000مترمربع ) این روش باعث شده در مجتمع های مذکور به لحاظ نوع بهره برداری حالتی مانند کشاورزی سنتی و خرده مالکی ایجاد شود و همان مشکلات قطعات کوچک زمین در زراعت  وباغبانی خرده مالکی در این گلخانه هاهم بروز نماید .ازآنجا که کاهش سطح زیر کشت (فضای یک گلخانه مجزا) چنانچه از 3 تا 5 هزار مترمربع کمتر باشد از لحاظ اقتصادی واحدتولیدی مقرون به صرفه ای نخواهد بود بنابراین اکثراین گلخانه ها به دلایل ذکر شده درذیل زیانده بوده وتوان رقابت با تولیدات گلخانه های استانداردومدرن را ندارند:

الف) به دلیل ضعف مالی اکثر فارغ التحصیلان که واحد های گلخانه ای مجتمع های مذکور را با سرمایه اندک خودیا با دریافت تسهیلات محدوداحداث نموده انداین گلخانه ها به هیچ عنوان دارای استانداردهای لازم نبوده  و معمولا” کنترل 4 عامل اصلی  یعنی دما،رطوبت ،تهویه و نور در آنها امکان پذیر نمی باشد. بنا براین محصول تولیدی در این گلخانه ها علاوه بر  کاهش چشمگیر کمیت و کیفیت  از لحاظ تنوع نیز محدودیت داشته  و غالبا” تولید آنها منحصر به محصولاتی مانند خیار ،گوجه فرنگی  وسبزیجات میشود .این محدودیت ها باعث میشود  که بهره بردار در مقابل زحمات زیادی که برای تولید محصول در این گلخانه ها متحمل می شود نتواند درآمد مناسبی کسب نماید ضمن آنکه تولیدات حاصل از این گلخانه ها نیز از لحاظ تنوع ،کمیت ،کیفیت و قیمت توان رقابت با محصولات موجود در بازار را ندارند  چرا که معمولا” قیمت تمام شده این محصولات به دلیل استاندارد نبودن فضای تولید  بالاتر از حد معمول بوده و این امر سبب می شود میزان سود حاصل از تولید یک واحد محصول  در این گلخانه ها پائین تر از گلخانه های استاندارد باشد.

ب) به دلیل کوچک بودن واستاندارد نبودن گلخانه های مذکور هزینه های جاری تولید از قبیل هزینه های کارگری ،حمل ونقل،سوخت،برق،نگهداری محصولات و…. در آنها بالا میرود به عنوان مثال بهره بردار بایستی برای تولید اندک روزانه (حدود200تا300کیلوگرم خیار) هر روز با کرایه نمودن یک دستگاه خودرو وانت نیسان محصول خود را به بازار برساند .در حالی که این هزینه برای 5/1 تا 2 تن محصول نیز همین مقدار خواهد بود زیرا معمولا” هزینه حمل بر اساس مسافت طی شده محاسبه می شود و نه میزان بار حمل شده . بنابراین کرایه یک خودرو حمل بار در یک مسیر مشخص مقدار معینی می باشد و بستگی به میزان پر یا خالی بودن خودرو یا حجم و وزن بار ندارد (البته تا سقف توان خودرو مورد نظر ). بنابراین هزینه حمل محصول در مثال ذکر شده تقزیبا” 5 تا 10 برابر حالت عادی (استفاده از تمام توان یک خودرو حمل بار) خواهد شد و این امر باعث افزایش هزینه های جاری و قیمت تمام شده محصول می گردد.همچنین عدم وجود سردخانه مناسب در محل تولید محصول در این مجتمع ها که حاصل کوچک بودن قطعات ومقرون به صرفه نبودن احداث  سردخانه برای هر یک از آنها می باشد ، باعث شده تولید کنندگان نتوانند محصول خود را برای ارسال به بازار مصرف  برای مدتی نگهداری کنند  تا حجم و وزن آن به حد قابل قبولی برای حمل و نقل  و کاهش هزینه ها برسد .ضمنا” عدم وجود سرد خانه در محل گلخانه ها باعث افت شدید کیفیت محصولات تولیدی و کاهش زمان مفید نگهداری محصول تا زمان عرضه به مصرف کننده می شود .دیگر هزینه های جاری از قبیل کارگری ، نگهبانی  و هزینه سوخت  و برق نیز نسبت  به واحد سطح  و یک واحد محصول تولید شده  در این گلخانه ها افزایش می یابد  زیرا به دلیل سطح کم تولید  کارگران شاغل تمام وقت  در این گلخانه ها  در اکثر مواقع بیکار بوده  و کاری برای انجام دادن ندارند در حالی که تولید کننده بایستی حقوق ایشان را بپردازد . عدم رعایت استاندارد در احداث سازه و پوشش گلخانه نیز باعث میشود که میزان مصرف سوخت و برق برای ایجاد گرمایش و سرمایش لازم برای تولید بالاتر از گلخانه های استاندارد بوده و باعث افزایش هزینه های تولید گردد.

ج) انتقال آلودگی های مربوط به آفات  و بیماری ها در این مجتمع ها و از گلخانه های مجاور با توجه به نزدیک بودن این گلخانه ها به یکدیگر و عدم هماهنگی در نوع محصول تولیدی و زمان کاشت وبرداشت محصول اجتناب ناپذیر می باشد . همچنین عدم رعایت بهداشت محیط در این مجتمع ها توسط چند تولید کننده باعث می شود عوامل  بیماری زا و آفات موجود در یک گلخانه از طریق ضایعات و زباله هایی که تولید کنندگان در محیط های عمومی مجتمع رها میکنند به گلخانه های دیگر سرایت نموده  و باعث آلوده شدن محصول آنها به عوامل بیماری زا و آفات مذکور گردد.در برخی موارد در چنین مجتمع هایی  عدم همکاری تولیدکنندگان  با هم به رقابت نا سالم بدل شده و متاسفانه برخی تولید کنندگان که محصول آنها آلوده شده حتی به صورت عمدی  اقدام به آلوده نمودن محیط با ضایعات تولیدات خود می نمایند  تا آفت یا بیماری مورد نظر به دیگر واحد های تولیدی نیز سرایت کند .(این مشاهدات در بازدید های به عمل آمده توسط نگارنده از مجتمع های گلخانه ای سطح کشور صورت گرفته  و موارد ذکر شده  مستند به تصاویر و مصاحبه های مختلف انجام شده با بهره برداران  مجتمع های گلخانه ای مذکور می باشد).

د) به دلیل کوچک بودن گلخانه ها  وعدم تولید محصول با کیفیت  وکمیت مناسب  ودر نتیجه عدم سود دهی مناسب این گلخانه ها  در مجتمع های ذکر شده  بهره برداران توان به کارگیری دانش روز و استفاده از متخصصین با تجربه و کارآمد را ندارند . زیرا از یک طرف زیر ساخت های اولیه  سازه وگلخانه امکان استفاده از ابزارآلات مکانیزه کاشت ،داشت و برداشت را به بهره بردار  نمی دهد و از طرف دیگر پرداخت دستمزد بالای  افراد دارای تخصص و کارشناسان مجرب برای یک گلخانه کوچک  با تولید اندک مقرون به صرفه نمی باشد.

موارد ذکر شده در فوق و بسیاری موارد مشابه دیگر که باعث عدم بهره وری مناسب از گلخانه های کوچک وغیر استاندارد  در مجتمع های گلخانه ای کشور شده است،  دقیقا” مشابه همان مشکلاتی است که کشاورزی کشور ما  در بخش زراعت و باغبانی  به دلیل خرده مالکی  وکوچک بودن اراضی  با آن مواجه می باشد و باعث می گردد، نتوانیم در حد مطلوب و مورد نیاز از تکنولوژی ،ماشین آلات پیشرفته ، و دانش روز کشاورزی استفاده کنیم و متاسفانه  با هدر دادن منابع با ارزش آب و خاک ، بهره برداری بسیار اندک و غیر اقتصادی  از این اراضی داشته باشیم.

راه های تامین منابع مالی برای احداث یک گلخانه مدرن چیست؟حسن مهدیزاده جرجافکی92/4/30:: 3:43 ع

– راه های تامین منابع مالی برای احداث یک گلخانه مدرن چیست؟

با توجه به مواردی که در خصوص ریز هزینه های لازم برای احداث یک واحد گلخانه ای بیان گردیدو همچنین وجود هزینه های جاری تولید محصولات گلخانه ای که در طول دوره تولید بایستی تامین گردد ،می توان گفت سرمایه گذاری اولیه در این صنعت نسبت به دیگر بخشهای تولیدی کشاورزی سنگین بوده وبهره بردار نیازمند داشتن توان مالی بالا یا حمایت مالی از جانب اشخاص حقیقی یا حقوقی دیگر می باشد .

اولین راه برای احداث گلخانه ای با شرایط ذکر شده در سطح حداقل 3000 متر مربع و با هزینه ای بالغ بر3 تا 5/4 میلیارد ریال این است که شخص بهره بردار از توان مالی مناسبی برخوردار بوده و گلخانه مذکور را با منابع مالی دراختیار خوداحداث نماید . چنین عملی علاوه بر اینکه در اکثرموارد غیرممکن بوده و غالب علاقه مندان تولید در این بخش از چنین توان مالی بر خوردار نیستند، از لحاظ اقتصادی نیز در مقایسه با سایر فعالیتهایی که میتوان در ازاء  چنین سرمایه گذاری بالایی انجام داد مقرون به صرفه نمی باشد .

راه دوم اخذ وام از بانکها یا موسسات مالی و اعتباری است .این روش نیز با توجه به مشکلات فراوان پیش رو  از قبیل تهیه وثیقه های ملکی سنگین و سود بالای تسهیلات  بلند مدت از نظر بسیاری ازکارشناسان و فعالان صنعت گلخانه کشور اقتصادی نبوده و در اغلب موارد امکان پذیر نمی باشد زیرا در همان ابتدا بسیاری از متقاضیان دریافت تسهیلات در سطح مبالغ فوق امکان تهیه وثیقه مورد نظر بانک را نداشته و بنابر این دریافت تسهیلات نیز تقریبا” به همان اندازه روش اول یعنی سرمایه گذاری شخصی بهره بردار برای احداث گلخانه غیرممکن به نظر میرسد.

سومین روش تامین سرمایه لازم برای احداث گلخانه ، مشارکت چند نفریا جذب یک یا چند سرمایه گذار توسط بهره بردار است که هر کدام بخشی از موارد فوق را تامین نموده و به همان میزان  در پروژه سهام دار گردند. با وجود اینکه اجرای این روش در نگاه اول بسیار سخت به نظر میرسد و بروز اختلاف نظر در بین افراد  سرمایه گذار در یک واحد تولیدی عمده ترین مشکلی است که میتواند منجر به شکست پروژه گردد لیکن با  مدیریت و برنامه ریزی صحیح و همچنین ایجاد یک نظام بهره برداری  مناسب برای ارتباط  مالی  وکاری سرمایه گذاران میتوان در جهت اجرایی نمودن این روش تلاش نمود.

– میزان درآمد یک گلخانه چقدر است یا مدت زمان بازگشت سرمایه در صنعت گلخانه داری چقدر است ؟

مسلما” هدف نهایی از تولید یک محصول در هر واحد تولیدی بهره برداری اقتصادی و تولید ثروت است،همچنین مهم ترین عاملی که میتواند باعث شکست یک پروژه اقتصادی گردد عدم تناسب درآمد حاصله نسبت به سرمایه گذاری انجام شده در مقایسه با پروژه های مشابه از لحاظ میزان سرمایه گذاری  است . در تولید محصولات گلخانه ای به روشهای قدیمی و با صرف هزینه های زیاد و هدر رفتن میزان زیادی از این هزینه ها به صورت اتلاف انرژی و ….به دو دلیل بهره وری اقتصادی کاهش می یابد:

1 تولید در واحد سطح در این گلخانه ها  از لحاظ کمی وکیفی  بسیار پائین و تقریبا” در حد میزان تولید در فضای باز است.

2  به دلیل عدم رعایت استاندارد های لازم  در احداث سازه و پوشش و عدم وجود تجهیزات و تاسیسات لازم برای تامین حرارت ، رطوبت ،تهویه ونور مناسب میزان هزینه های جاری تولید در این گلخانه ها  بسیار بالاست. با توجه به دلایل فوق قیمت تمام شده برای تولید یک واحد محصول (مثلا” یک شاخه گل رز) در گلخانه های غیر استاندارد بالاست و همچنین به دلیل عدم وجود شرایط مناسب تولید در این گلخانه ها محصول تولید شده از کیفیت مناسبی برخوردار نبوده و بایستی با قیمت پائین تری نسبت به محصول باکیفیت به بازار عرضه شود تا امکان فروش آن وجود داشته باشد .(لازم به ذکر است در اکثر موارد به دلیل عدم کیفیت محصول تولید شده در گلخانه های غیر استاندارد این محصولات به فروش نرسیده و یا تولید کننده مجبور است محصول را به قیمت بسیار پائین و حتی کمتر از قیمت تمام شده به فروش برساند که موجب متضرر شدن تولید کننده در کوتاه مدت و عدم توجیه تولید از لحاظ اقتصادی در بلند مدت می گردد.)

 با وجود اینکه گلخانه های مدرن و مجهز به فن آوری  روز ، در ابتدای احداث هزینه زیادی به بهره بردار تحمیل می کند لیکن در این گلخانه ها به دلیل رعایت استاندارد های لازم و ایجاد شرایط مناسب تولید ، میزان تولید محصول از لحاظ کمی و کیفی ، بسیار بالاتر می رود و به دلیل حجم بالای تولید و کیفیت مناسب  آن همیشه  بازار مناسبی برای عرضه محصول تولیدی وجود دارد. در مثال ارائه شده ( تولید گل رز شاخه بریده  درگلخانه هیدرو پونیک مدرن و مجهز ) ابتدا به بیان میزان هزینه های انجام شده در واحد سطح پرداختیم که در حدود مبلغ 1 تا5/1 میلیون ریال برای هر متر مربع بوده  وبرای یک واحد  با سطح 3000متر  مربع سرمایه ای در حدود 3تا 5/4 میلیارد ریال لازم می باشد. میزان تولید محصول در واحد سطح یک گلخانه با تعریف ارائه شده در فوق (مدرن ومجهز) بین 90 تا 110 شاخه گل با کیفیت عالی (کلاس a) در سال می باشد . با توجه به قیمت خرید تضمینی محصول برخی شرکتها در داخل کشور که به صورت میانگین برای چهار کلاس کیفی A ،B، Cو D ارائه می گردد، در حال حاضر می توان گفت که هر شاخه گل تولیدی در این گلخانه ها به قیمت میانگین حدود 6000 ریال به فروش می رسد .

پس از انجام محاسبات کامل هزینه های انجام شده  برای احداث یک گلخانه 3000 متر مربعی در حد استاندارد به مبلغ حدود 4 میلیارد ریال و افزودن مبلغ هزینه های جاری سالانه 600 میلیون ریال به آن و همچنین محاسبه درآمد حاصل از فروش حداقل 90 شاخه گل با قیمت 6000 ریال درهر متر مربع در سال به این نتیجه میرسیم که در بدترین شرایط حداکثر پس از 3 سال سرمایه گذاری انجام شده بازگشت  نموده و واحد تولیدی به سود دهی خواهد رسید.

5.800.000.000

=

 

(3

*

600.000.000 ریال)

+

4.000.000.000 ریال

کل هزینه ها در طول 3 سال

 

تعداد سالهای تولید محصول

 

هزینه های جاری برای هر سال شامل کارگری و نهاده های تولید

 

هزینه احداث گلخانه به مساحت 3000متر مربع با قیمت حدود 000/300/1ریال برای هر متر مربع

000/000/620/1

=

3000متر مربع

*

6000ریال

 

*

90

درآمد حاصل از فروش محصول در یک سال

 

سطح گلخانه

 

قیمت میانگین خریدتضمینی یک شاخه گل

 

تعدادشاخه گل تولیدی در یک متر مربع در یک سال

5/3

=‍‍‍‍

58/3

=

000/000/620/1ریال

÷

000/000/800/5ریال

تعداد سالهای لازم برای بازگشت سرمایه گذاری انجام شده

 

 

 

درآمد سالانه

 

کل هزینه ها در طول سه سال

از محاسبات فوق می توان نتیجه گرفت که طی مدت حدود5/3 سال سرمایه گذاری انجام شده برگشت نموده و واحد تولیدی به سود دهی میرسد. لازم به ذکر است که در محاسبات فوق الذکر تمام هزینه ها در حداکثر میزان وتمام ارقام تولید و در آمد های حاصله در حداقل میزان واقعی برآورد شده اند تا بتوانیم در حد امکان با در نظرگرفتن تمام مشکلاتی که ممکن است در مسیر تولید محصول به وجود آمده و باعث افزایش هزینه ها یا کاهش درآمد ها شود برآورد واقعی تری  از چگونگی وزمان لازم برای بازگشت سرمایه ارائه نمائیم